Tu âs cirût la peraule
Tu âs cirût la peraule
banda
torne indaûr

bilengâl

banda s.f.
  • 1

    s.f. bande, liste, striche, strisse Copie

    [CO] (fasse di forme lungje e strente)
    al fondo del vestito c'è una banda di seta = da pît dal vistît e je une bande di sede

    s.f. bande, liste, striche, strisse Copie

    (fasse di stofe o di tiessût che e fâs contrast cul fonts)
    le bande rosse dei pantaloni sono tipiche della divisa dei carabinieri = lis strichis rossis dai bregons a son tipichis de monture dai carabinîrs

    s.f. bande, strisse, fasse Copie

    (striche di corean metude dentri dai cjapiei par tignî la forme)
  • 2

    s.f. standart, confenon Copie

    [TS] lit. (embleme cun simbui sacris che si puarte su di une aste intant des processions religjosis)
  • 3

    s.f. bande Copie

    [TS] erald. (figure gjeometriche semplice che metude di mût di passâ de part superiôr a man drete ae part inferiôr a man çampe)

    s.f.

    (cjale lista)
  • 5

    s.f. bande Copie

    [TS] fis. (part di un spetri gasôs fate di un grup di riis cussì fissis che a somein une fasse continue)
  • 6

    s.f. bande Copie

    [TS] anat. (formazion sutile a forme di nastri che e coleghe dôs areis anatomichis)
  • 7

    s.f. bande Copie

    [TS] biol. (in citologjie, complès di strichis di colôr contrastant metudis in evidence cun trataments di pueste)
    bande cromosomiche = bandis cromosomichis

locuzions

    alta banda
  • bande alteCopie
    [TS] telecom. (fasse di ondis eletromagnetichis fra i 174 e i 216 megahertz, che e ten dentri i canâi televisîfs dal 7 al 13)
  • ampiezza di banda
  • amplece di bandeCopie
    [TS] telecom. (interval tal spetri des frecuencis, che al covente par trasmeti un ciert gjenar di segnâl)
  • amplece di bandeCopie
    [TS] telecom. (intun canâl fisic, capacitât di traspuartâ un segnâl)
  • amplificatore a banda stretta
  • amplificadôr a bande streteCopie
    [TS] eletron. (amplificadôr che al cres la amplece dai segnâi suntune bande di frecuence che la sô largjece di bande e je plui piçule de frecuence medie de bande)
  • amplificatore a larga banda
  • amplificadôr a bande largjeCopie
    [TS] tecn. (dispositîf che al amplifiche une bande largje di frecuencis in maniere uniforme)
  • andare alla banda
  • lâ di bandeCopie
    [TS] mar. (di barcje, pleâsi di une bande)
  • banda chiodata
  • striche claudadeCopie
    [CO] (striche lungje di gome o plastiche cun pontis metude traviers de strade e doprade intai puescj di bloc)
  • banda cittadina
  • bande citadineCopie
    [TS] telecom. (bande di frecuence cjapade tor dai 27 megaciclis, doprade dai radioamadôrs)
  • banda del buco
  • bande dal picon, bande dai farcs, bande di chei de buse, bande des busis, chei de buseCopie
    [CO] (compagnie di laris che par podê robâ e fâs galariis e busis tai mûrs)
    la banda del buco colpisce ancora = la bande dal motopic le à fate ancjemò
  • laris di poleçs, laris di gjalinisCopie
    (compagnie di laris a puar vie)
  • banda di frequenza
  • (cjale canale)
  • bande di frecuenceCopie
    [TS] telecom. (cjamp o interval cjapât dentri jenfri dôs frecuencis al limit o tor di une frecuence medie)
  • banda di livelli energetici
  • bande di nivei energjeticsCopie
    [TS] eletron. (interval di energjie li che a son distribuîts nivei energjetics riferîts a stâts cuantistics simii)
  • banda passante
  • bande passanteCopie
    [TS] eletron. (interval di frecuence li che i segnâi eletrics a passin ridusûts traviers un filtri o amplificâts traviers un amplificadôr)
  • banda rumorosa
  • fasse rumoroseCopie
    [CO] (fasse di materiâl metude par traviers o dilunc di une strade che e fâs rumôr se un veicul le tocje cu lis ruedis)
  • banda sonora
  • [TS] cinem. (cjale colonna sonora)
  • [TS] tecn. (cjale pista sonora)
  • banda stagnata
  • [TS] tecn. (cjale latta)
  • orzare alla banda
  • orçâ fin te bandeCopie
    [TS] mar. (sburtâ la stangje dal tamon fin te bande par fâ une virade strente)
  • poggiare alla banda
  • poiâ su la bandeCopie
    [CO], [TS] mar. (inclinâ al massim il tamon)

monolengâl

fasse s.f.
(fa-sse)
Strisse di tele, tiessût, garze par fâ sù, in particolâr robis che a àn di stâ dongje, parts dal cuarp, feridis e v.i.
sinonims
bende
esemplis
"Fonso i spalancà une cjalade cence lûs: "O vuei bevi", al disè cuntune calme stranie, puartantsi la man cu la fasse insanganade tal cerneli"
gjavât fûr di "Tal ospedâl" di Amedeo Giacomini
Viôt ancje: fassje
fasse s.f.
(fa-sse)
Toc lunc e plui o mancul stret di tiessût doprât tant che element dal vistiari, pal solit tor dal cuel o tor de vite
esemplis
"il sindic si comedave la fasse ator de panze"
gjavât fûr di "Il figâr dal plevan" di Pieri Menis
fasse s.f.
(fa-sse)
Robe di forme lungje e strente
sinonims
bande, curdele, liste, sdrasse, strisse, striche
esemplis
"il soreli che al jentrave pai veris sporcs, al jere dome une fasse cenarine che no iluminave"
gjavât fûr di "Cjase di Dalban" di Maria Forte
"la lune e murive jenfri dal bosc, intune fasse di fumate lontane"
gjavât fûr di "La aghe da pît la cleve" di Dino Virgili
"al sintive come une fasse di dolôr dentri tal stomi che i lave jù fin ai rognons"
gjavât fûr di "Tal ospedâl" di Amedeo Giacomini
fasse s.f.
(fa-sse)
Part di superficie de tiere lungje e strete
sinonims
esemplis
"in chest timp une largje fasse di teritori disore e disot de Stradalte e scomence a popolâsi di paisuts che a àn un non sclâf"
gjavât fûr di "Cuintristorie dal Friûl fin sot la Italie" di Josef Marchet
fasse s.f.
(fa-sse)
Dade di timp te zornade
esemplis
"al conte Giorgio Cantoni, condutôr storic de fasse serâl, ex musicist dai Detonazione - Onde Furlane e veve la fame di jessi la radio dulà che si trasmeteve la miôr musiche"
gjavât fûr di "Un Friûl difarent: i 90 mhz di Onde Furlane" di Max Mauro
fasse s.f.
(fa-sse)
Part di un complès plui grant, fate di elements che a àn cualchi caratar in comun
esemplis
"lis primis dôs fassis individuadis di Tullio De Mauro (FO, vâl a dî lemis fondamentâi, e ÛA, vâl a dî lemis di ûs alt) a son stadis otignudis cuntune osservazion di frecuence statistiche "
gjavât fûr di "La elaborazion di un corpus etichetât de lenghe furlane scrite: esperiments e prospetivis" di Sandri Carrozzo, Franz Feregot
fasse s.f.
(fa-sse)
Comunitât di personis cun cundizions e interès in comun
sinonims
classe, cuarp, grup, strât, categorie
esemplis
"vôs che par solit no àn acès al sisteme de informazion: imigrâts, centris sociâi, fassis plui debilis de societât, associazions"
gjavât fûr di "Un Friûl difarent: i 90 mhz di Onde Furlane" di Max Mauro
"lis valutazions a van fatis par fassis di etât e par categoriis sociâls"
gjavât fûr di "Memoriis di politiche linguistiche" di Adrian Cescje
detulis
"brut in fasse, biel in place; biel in fasse, brut in place"
"i parincj si cognossiju a fassis, a gnocis e a cassis"
"nissun che al disi mâl in place se in cjase ind à in fasse"
torne sù

cognons

Banda
Cognon presint a Udin.
torne sù