Tu âs cirût la peraule
Tu âs cirût la peraule
condurre
torne indaûr

bilengâl

condurre v.tr., v.intr.
  • 1a

    v.tr. menâ, puartâ, condusi Copie

    [FO] (acompagnâ, puartâ cdn. cun se, par solit intun lûc prefissât)
    condurre i bambini a scuola = puartâ i fruts a scuele
    condurre il cane a spasso = menâ ator il cjan
  • 1b

    v.tr. puartâ Copie

    [FO] (ridusi cdn. intune cierte maniere, dispès par tristerie o par interès)
    mi condurrai alla miseria = tu mi puartarâs in miserie
  • 2

    v.tr. menâ, vuidâ Copie

    [FO] (tignî il control di un mieç di traspuart)
    condurre una moto = vuidâ une moto
  • 3a

    v.tr. menâ, condusi, fâ, puartâ indenant Copie

    [FO] (puartâ indenant une ativitât, une situazion)
    condurre un dibattito = menâ oppure condusi un dibatiment
    condurre una trattativa = puartâ indenant un une tratative
  • 3b

    v.tr. direzi, aministrâ Copie

    [FO] (vê la direzion)
    condurre un'impresa di informatica = direzi une imprese di informatiche

    v.tr. condusi Copie

    (presentâ in television e in radio)
    condurre una trasmissione radio = condusi une trasmission radio

    v.tr.

    (ancje ass.)
    condurre in radio = condusi in radio
  • 3c

    v.tr. comandâ Copie

    [FO] (vê la direzion)
    condurre un esercito = comandâ un esercit
  • 4

    v.tr. menâ, condusi Copie

    [FO] (vivi, passâ)
    condurre una vita infelice = menâ une vite grame

    v.tr. menâ, fâ Copie

    (vivi intun ciert mût)
    condurre la vita del nababbo = fâ la vite dal macan
  • 5

    v.tr. jessi indenant Copie

    [TS] sport (jessi a bon rispiet a un aversari)
    la mia squadra conduce il campionato = la mê scuadre e je indenant dal campionât

    v.tr. jessi indenant Copie

    (ancje ass.)
    la squadra di casa conduceva per due a zero = la scuadre di cjase e jere indenant di doi a zero
  • 6

    v.tr. condusi, trasmeti Copie

    [TS] fis. (di une materie che e à la proprietât di lassâ che un stât fisic tant che cjarie o calôr al passi traviers il so spazi)
    il ferro ed il rame conducono bene la carica elettrica = il fier e il ram a condusin oppure a trasmetin ben la cjarie eletriche
  • 7

    v.tr. condusi, fâ passâ Copie

    [TS] tecn. (fâ passâ sostancis licuidis o gasosis di un puest a chel altri midiant condotis)
    questi grandi tubi conducono il metano = chestis condotis grandis a condusin oppure a fasin passâ il metan
  • 8

    v.tr. tirâ Copie

    [TS] mat. (dissegnâ une linie)
    condurre una perpendicolare da A a B = tirâ une perpendicolâr di A a B
  • 9

    v.intr. menâ, puartâ Copie

    [FO] (di strade che e puarte intun lûc specific)
    questo sentiero conduce ai pascoli = chest troi al mene sui passons

locuzions

    condurre a buon fine
  • [CO] (cjale condurre in porto)
  • condurre a termine
  • puartâ insomCopie
    [CO] (rivâ a concludi alc)
    condurre a termine un lavoro = puartâ insom une cjase
  • condurre al talamo
  • [CO] (cjale condurre all'altare)
  • condurre al, nel sepolcro
  • puartâ te buse, puartâ te fuesse, puartâ te tombeCopie
    [CO] (fâ murî)
    il vizio del fumo lo condurrà nel sepolcro = il vizi dal fum lu puartarà te fuesse
  • condurre all'altare
  • sposâ, vuadiâ, maridâCopie
    [CO] (maridâ une femine)
    ha condotto all'altare la sua fidanzata = al à sposât la sô promesse
  • condurre in porto
  • puartâle fûr, puartâ a bon, menâ a bon puart, puartâ a cjase il cjar dal fenCopie
    [CO] (concludi ben)
    condurre in porto un affare = puartâ a bon un afâr
  • condurre la barca in porto
  • [CO] (cjale condurre in porto)
  • condurre la nave in porto
  • [CO] (cjale condurre in porto)

monolengâl

vuidâ v.tr.
(vui-dâ)
Tignî il control di un mieç di traspuart (ancje ass.)
sinonims
pilotâ, menâ
esemplis
"lu veve clamȃt par compagnȃle par comissions che e doveve fȃ, intant che al vuidave cidin jȇ imbastive un discors"
gjavât fûr di "Lâ daûr dai siums" di Egle Taverna
"e jere zaromai une ore che al vuidave. Prin di Wiggen al jentrà cul Scania-Vabis di 28 toneladis tun splaç denant di une tratorie"
gjavât fûr di "In Friûl, nossere" di Agnul di Spere
Viôt ancje: guidâ
vuidâ v.tr.
(vui-dâ)
Jessi da cjâf, direzi, dâ istruzions o ancje dome spiegazions (ancje ass.)
esemplis
"ducj a àn tal cûr la pôre che il nestri president al stedi masse mâl par podê tornâ a vuidâ il partît"
gjavât fûr di "Memoriis di politiche linguistiche" di Adrian Cescje
"la serade e vignarà vuidade di Raffaele Serafini e di Serena Fogolini de ostarie letararie virtuâl Contecurte"
gjavât fûr di "Suns Europe 2020, dai 22/8 ai 19/9 in Friûl sunôrs, visions e peraulis pal rispiet dal dirit ae lenghe e dal dirit ae diversitât" di Marc Stolf
detulis
"cui che si lasse vuidâ al è paron dal so cûr"
torne sù
torne sù