Hai cercato la parola
Hai cercato la parola
lungo
Torna indietro

bilingue

lungo , ,
  • 1

    adi. lunc Copia

    [FO] (che si slungje tal spazi par orizontâl, o te dimension che e je plui grande)
    un campo lungo trecento metri = un cjamp lunc tresinte metris

    s.m. lunc Copia

    [TS] (steche di biliart plui lungje de solite par pocâ la bale masse lontane)

    prep. dilunc, ad ôr di, dilunc di Copia

    [FO] (dongje di alc te direzion de lungjece)
    camminava lungo la siepe = al cjaminave ad ôr de cise
    viaggiava lungo il fiume = al viazave dilunc dal flum
  • 2

    adi. lunc Copia

    [FO] (che al à tante lungjece o ben une lungjece di plui dal normâl)
    avere i capelli lunghi e la barba lunga = vê i cjavei luncs e la barbe lungje

    prep. dilunc, dilunc vie, dilunc vie par, lunc vie di, lunc vie par Copia

    [FO] (par dute la lungjece)
    lungo tutta la strada c'erano cartelli = dilunc vie pe strade a jerin cartei

    adi. lunc Copia

    (di tîr o di slanç che al è lât di là dal obietîf)
    palla lunga = bale lungje

    adi. lunc Copia

    (di un vistît o di un vistiari che nol à la misure juste)
    i calzoni sono troppo lunghi = i bregons a son masse luncs
    la camicia è lunga = la cjamese e je lungje

    adi. lunc Copia

    (di un vistît che al va jù fin tai pîts o fin tes conolis)
    calzoni lunghi e calzoni corti = bregons luncs e bregons curts
    una camicia a maniche lunghe = une cjamese cu lis maniis lungjis
  • 3

    adi. lunc Copia

    [FO] (di cdn., par dî che al è une vore alt)
    quanto è lungo quel ragazzo! = ce anime lungje che al è chel frutat!

    prep. vie par, dilunc par Copia

    [FO] (timp)
    lungo i secoli = vie pai secui
  • 4

    adi. lunc, biel lunc Copia

    [FO] (che al dure une vore, plui di ce che si previodeve o al è par solit)
    ha fatto una lunga dormita = al à fate une durmide biele lungje
    ora mi faccio una lunga vacanza = cumò mi fâs une lungje vacance

    adi. lunc Copia

    (che al domande tant timp)
    è una ferita lunga a guarire = e je une feride lungje di vuarî
  • 5

    adi. lunc Copia

    [FO] (di cdn., che al met masse timp a fâ alc)
    è stato sempre lungo nel mangiare = al è simpri stât lunc tal mangjâ
  • 6

    adi. clâr, lunc Copia

    [FO] (di alc preparât cun masse aghe, o cun plui aghe di ce che al è par solit)
    brodo lungo = brût lunc
    caffè lungo = cafè lunc
    il minestrone è troppo lungo = il mignestron al è masse clâr
  • 7a

    adi. lunc Copia

    [TS] (di vocâl o ben di silabe cuntune durade di dôs cuantitâts, maiôr di une altre che e je chê curte)
  • 7b

    adi. lunc Copia

    [TS] (di vocâl o di consonante, che a durin dôs curtis)
    una vocale lunga = une vocâl lungje

    adi. lunc Copia

    (di silabe, che e à une vocâl lungje)

locuzioni

    a gioco lungo
  • in finâlCopia
    [CO] (a la fin)
    a gioco lungo è finita bene = in finâl e je lade ben
  • a lungo
  • a dilunc, a luncCopia
    [CO] (par tant timp)
    parlare a lungo = fevelâ a dilunc
  • a lungo andare
  • a lunc lâ, a fuarce di dâi, cul timp, cul timp a lâCopia
    [CO] (daspò tant timp)
    a lungo andare mi abituo = cul timp mi usi
  • a lungo termine
  • a tiermin luncCopia
    (che al à di davuelzisi un pôc par volte par une dade di timp lungje)
    un piano a lungo termine = un plan a tiermin lunc
  • a tiermin luncCopia
    [CO] (che al à di durâ tant timp o che al scjât daspò di tant timp)
    contratti a lungo termine = contrats a tiermin lunc
  • abito lungo
  • vistît luncCopia
    [CO] (vistît di sere par femine)
  • andare in lungo
  • lâ pes lungjis, sprolungjâsi, tirâle pes lungjis, slungjâleCopia
    [CO] (tirâ indenant)
    andava in lungo coi lavori = le tirave pes lungjis cui lavôrs andava in lungo con le chiacchiere = le slungjave cu lis cjacaris la vicenda andava in lungo = la storie e leve pes lungjis
  • essere in lungo
  • vistî a lunc, jessi vistude a luncCopia
    [CO], [TS] (di femine, metisi un vistît lunc elegant)
    stasera sarò in lungo = usgnot o sarai vistude a lunc
  • fare il passo più lungo della gamba
  • fâ il pas plui lunc de gjambe, fâ il pêt plui grant de buse, fâ il gnoc plui grant de buseCopia
    [CO] (olsâ, infidâsi a fâ plui di ce che si pues)
    sono finiti tra i debiti per aver fatto il passo più lungo della gamba = si son inclaudâts tai debits par vê fat il pas plui lunc de gjambe
  • guanto lungo
  • guant lunc, manece lungjeCopia
    [CO] (manece doprade des feminis che e cuvierç ancje part dal braç)
  • i lungo
  • [CO] (vedi i lunga)
  • in lungo
  • in luncCopia
    (di ocasion mondane)
    una serata in lungo = une serade in lunc
  • in luncCopia
    [CO] (cul vistît lunc)
  • in lungo e in largo
  • par dret e par ledrôs, a man e a fûr, par sù e par jù, par dret e par sclavueç, a lunc e a larc, di lunc e di larc, di lunc e di traviers, par lunc e par traviers, par dret e par stuartCopia
    [CO] (in ogni direzion, pardut)
    abbiamo girato la città in lungo e in largo = o vin zirât la citât a lunc e a larc ho guardato in lungo e in largo = o ai cjalât par lunc e par traviers
  • par dret e par ledrôs, fûr par fûr, a lunc e a larc, di lunc e di larc, di lunc e di traviers, par lunc e par traviersCopia
    [CO] (cun aprofondiment)
    abbiamo analizzato il problema in lungo e in largo = o vin analizât il probleme di lunc e di traviers oppure par dret e par ledrôs
  • lampo lungo
  • lamp luncCopia
    [CO] (la linie dal alfabet Morse)
  • lungo come la fame
  • lunc tant che la misericordie, lunc tant che un pâl, lunc tant che il PassioCopia
    [CO] (di persone, alte alte e secje)
  • lunc tant che la misericordie, lunc tant che la fam, lunc tant che Cuaresime, lunc tant che il PassioCopia
    [CO] (lunc e che al stufe)
    non aspettarlo che è lungo come la fame = no stâ spietâlu che al è lunc tant che la misericordie
  • lungo disteso
  • distirât jùCopia
    [CO] (jù pognet)
    è rimasto lungo disteso = al è restât distirât jù
  • mandare in lungo
  • mandâ pes lungjis, tirâ pes lungjis, mandâ pes calendis greghisCopia
    [CO] (lassâ che al passi il timp prin di finî alc o di scomençâ a fâlu)
    mandava in lungo i suoi lavori = al tirave pes lungjis i siei lavôrs
  • menare in lungo
  • [CO] (vedi mandare in lungo)
  • muso lungo
  • muse lungje, musicon, muson, muse come l'as di cope, muse di as di copeCopia
    [CO] (espression avilide o rabiade)
    mi ha fatto il muso lungo = mi à fat une muse di as di cope
  • per il lungo
  • [CO] (vedi per lungo)
  • per il lungo e per il largo
  • per lungo
  • par luncCopia
    [CO] (de bande de lungjece)
    misurare per lungo = misurâ par lunc
  • per lungo tempo
  • a dilunc, par tant timpCopia
    [CO] (-)
  • più largo che lungo
  • plui larc che luncCopia
    [CO] (une vore gras)
    a me non piace, è più largo che lungo = a mi no mi plâs, al è plui larc che lunc
  • portare in lungo
  • tirare in lungo
  • puartâ pes lungjis, menâ in lunc, puartâ in lunc, mandâ pes calendis, menâ il cjar pal agâr, mandâ pes lungjis, tirâ pes lungjisCopia
    [CO] (intardâ un timp che si veve previodût)
    tirava in lungo i suoi lavori = al tirave pes lungjis i siei lavôrs

monolingue

lunc adi.
Che al à une grande dimension o une cierte dimension in sens lineâr
esempi
"un prât lunc e stret fra lis boschetis di une bande e il flum di chê altre"
da "Il muc" di Roberto Ongaro
"[lis tencjis] lis cjapavin nome i fantats che a vevin la cjane gargane, e un fîl lunc il dopli de cjane"
da "A pescje tal suei" di Lucio Perès
"a lerin a pît. Nol jere un toc di strade lunc"
da "Te grande place" di Agnul di Spere
lunc s.m.
Estension lineâr, dimension che no je ni la altece ni la profonditât
esempi
"[la isule] e faseve 30 Km di larc par 15 di lunc"
da "Eivissa mon amour" di Fabian Ros
"dopo vêlu metût te smuarse [un toc di len] lu sgjavà par lunc cuntun scarpel"
da "Prime di sere" di Carlo Sgorlon
lunc adi.
Che al rive a une cierte distance o ancje a masse distance rispiet al obietîf
esempi
"si inserìs suntun lanç lunc [...] e le met tal sac"
da "Fiorentina – Udinese 3-0" di Marc Stolf
lunc adi., s.m.
Che, cui che al à une buine altece
sinonimi
esempi
"adun cul poliziot al jere un tâl, in borghês, lunc e sec"
da "Un piçul particolâr" di Fabian Ros
lunc adi.
Soredut di paste o rîs, masse cuet o che al à pierdût consistence parcè che al à polsât masse
sinonimi
stracuet, stradilacuet
esempi
"ma i rîs son masse luncs, la cjar è dure, / slichigne la friture, / il rost cjarbon"
da "La sdavasse" di Pieri Çorut
"o ai scugnût gustâ une ore plui tart, par la cuâl i rîs e jerin deventâts luncs"
da "El sardelon" di Arturo Feruglio
lunc adi.
In funz. di av., in posizion orizontâl
sinonimi
esempi
"Marc di Monai [muart inneât] al tornà a Çupicje distirât lunc suntune carete"
da "Istât" di Agnul di Spere
lunc adi.
Che al à une cierte durade o al dure une vore, plui di ce che si previodeve o al è par solit
esempi
"vivi une vite lungje e biele"
da "Sul florî" di AAVV
"une predicje di gale, in chê sere. [...] Une predicje lungje, che e je un pôc la sume di chês che al à fatis vie pe setemane dal Otavari"
da "Otavari a Madone" di Meni Ucel
lunc adi.
Di cdn., che al sta tant timp a fâ alc
esempi
"si met in spiete dal om. Spiete, spiete. Ma ce lunc che al è chel cristian! Che al vebi cjatât cualchidun?"
da "Gjiso e la Eline" di Meni Ucel
"[il confessôr] nol jere curiôs, nol jere lunc, al capive al svol e al jere clâr tes rispuestis"
da "Pre Pitin" di Antoni Beline
lunc adi.
Di alc preparât cun masse aghe, o cun plui aghe di ce che al è par solit
esempi
"une mignestrute, par lui, di brût lunc, une fete di strachin o di cjar, scotade te gridele, cence cuince, e un miluç cuet"
da "Tal ospedâl" di Amedeo Giacomini
"al ordene un cafè lunc maglât"
da "Messe grande" di Paolo Monte
lunc adi.
[TS] (sport) Di scuadre, che e ten i zuiadôrs o lis liniis di zuiadôrs lontans tra di lôr
esempi
"la scuadre blancje e nere e je masse lungje e il so sburt al è masse debil"
da "Udinese – Chievo 1-0" di Marc Stolf
lunc adi.
[TS] (fon.) Di vocâl o ben di silabe, che e dure di plui e che e je in oposizion fonologjiche cuntune vocâl o silabe curte
esempi
"tai tescj dal cinccent e dal sîscent al è frecuent di doprâ secuencis di dôs vocâls par segnâ lis lungjis"
da "La grafie furlane normalizade – Introduzion" di Xavier Lamuela
proverbi
"a fâ il pas plui lunc de gjambe, si romp il cavalot"
"brût lunc nol plâs"
"conts dispès, amicizie lungje"
"cui che al à il nâs lunc lis nase a la lontane"
"cui che si distire plui che a son luncs i bleons, si discuvierç i pîts"
"divuardi che la cjavre e ves la code lungje"
"i brûts luncs a van pe taule"
"il maridâ al è curt, il stentâ al è lunc"
"il Signôr al à la mace lungje"
"il Signôr al à la man lungje"
"il Signôr al à la scorie lungje e al rive pardut"
"la justizie e à lis mans lungjis"
"la lenghe de femine a je lungje tant che la Tresemane"
"la robe plui lungje e je la sperance"
"lis robis lungjis a deventin madracs"
"lunc di mangjâ, pegri di lavorâ"
"lunc o curt, un baston al è simpri un baston"
"malatie lungje, muart sigure"
"par vivi a lunc covente doprâ scarpis vieris"
"plui piçul al è il cûr des feminis, plui lungje la lenghe"
"vît curte, vendeme lungje"
"vuarditi dal om che al cjale bas e de femine che e à lunc il pas"
Torna in Cima
Torna in Cima