Tu âs cirût la peraule
Tu âs cirût la peraule
ritirata
torne indaûr

bilengâl

ritirata s.f.
  • 1a

    s.f. ritirade Copie

    [BU] (il ritirâ, il ritirâsi, zirucament des trupis in vuere par evitâ il scuintri cul nemì)
    attacchi aerei cercavano di impedire la ritirata alla fanteria = atacs aeris a cirivin di impedî la ritirade ae fantarie
  • 1b

    s.f. ritirade, rinunzie, abandon Copie

    [CO] (il rinunziâ a un progjet, a une idee e sim.)
  • 2

    s.f. ritirade Copie

    [CO] (il tornâ dai militârs daspò de jessude libare)

    s.f. ritirade Copie

    (il segnâl che al anunzie la ore di tornâ)

    s.f. ritirade Copie

    (la ore che si torne indaûr)
  • 3

    s.f. ritirade, necessari Copie

    [CO] (gabinet, soredut intai trens)
  • 4

    s.f. ritîr, romitori Copie

    [LE], [OB] (puest rimit e solitari)
  • 5

    s.f. scuse Copie

    [OB] (ce che si cjate par justificâsi, par scusâsi)

locuzions

    battere in ritirata
  • bati il tac, cjapâ il trenteun, fâ ritirade, fâ gambin, cjapâ il trê di cope, bati il dûrCopie
    [CO] (spec. fig., scjampâ vie)
    ha battuto in ritirata prima di prenderle = al à fat ritirade prime di cjapâlis
  • ritirata strategica
  • ritirade strategjicheCopie
    [CO], [TS] milit. (moviment strategjic di trupis che si slontanin de iniziative dal aversari e lu oblein a frontâ une situazion no previodude)
  • ritirade strategjicheCopie
    [CO] (amission di une colpe par evitâ un insucès o une colpe plui grande)

monolengâl

scuse s.f.
(scu-se)
Ancje. tal pl., domande di jessi perdonât
esemplis
"si fermave li ret cun cualchi mieze peraule di scuse e di repeç come un frut cjatât a robâ la marmelade tal armâr"
gjavât fûr di "Come tai romançs" di Alan Brusini
scuse s.f.
(scu-se)
Motîf fals che al justifiche une mancjance, un fal, un alc che al pues jessi criticât o ancje un cualsisei compuartament
sinonims
justificazion, pretest
esemplis
"la autonomie speciâl dal Friûl, cuntune scuse cualunche e vignive rimandade sine die"
gjavât fûr di "E se no nus dassin la autonomie" di Josef Marchet
"plen di anei tai dêts, cul orloi di aur che al tirave fûr dal sachetin cu la scuse di viodi la ore ma in realtât par che ducj a viodessin chê cevole preziose, zale e lusinte"
gjavât fûr di "Destins" di Pieri Menis
"une dì sì e chê altre ancje, cu la scuse di lâ a informâsi de salût di Eline, Lissandri al lave a cjase di Rufine"
gjavât fûr di "Il sium di Lissandri" di Franca Mainardis
detulis
"cui che i pese di lavorâ al cîr ogni scuse par polsâ"
"la muart e ven simpri cun cualchi scuse"
"nissun nol va te buse, ogni muart e à la sô scuse"
"ogni mâl cun cualchi scuse"
"ogni muart cu la sô scuse"
"ogni scuse e je buine par tant che e tache"
"ogni scuse e tapone une buse"
torne sù
torne sù