Tu âs cirût la peraule
Tu âs cirût la peraule
schiacciare
torne indaûr

bilengâl

schiacciare v.tr.
  • 1a

    v.tr. fruçâ, fracâ, sfracaiâ, strucâ Copie

    [FO] (cjalcjâ, pressâ cun fuarce alc disformant e sfrantumant)
    mi sono seduto sul cappello e l'ho schiacciato = mi soi sentât sul cjapiel e lu ai sfracaiât
    schiaccia la bottiglia di plastica prima di gettarla = fruce la butilie di plastiche prime di butâle

    v.tr. fracâ, cricâ Copie

    (rompi il scus di coculis, nolis, mandulis, e v.i.)
    schiacciare le noci = cricâ lis coculis

    v.tr. tibiâ, fracaiâ, pescjâ, talpassâ Copie

    (cjalcjâ cui pîts)
    non schiacciare l'erba del giardino = no stâ a talpassâ la jerbe dal zardin
  • 1b

    v.tr. fracâ, cjalcjâ Copie

    [FO] (sburtâ injù un boton, un tast o sim.)
    schiaccia il bottone rosso = frache il boton ros
  • 1c

    v.tr. fracâ, cjalcjâ Copie

    [FO] (sburtâ cdn. cuintri di alc)
  • 1d

    v.tr. sbassâ Copie

    [CO] (fâ someâ plui bas)
    quest'abito mi schiaccia troppo = chest vistît mi sbasse masse
  • 2a

    v.tr. tibiâ, scjafoiâ Copie

    [CO] (scjafoiâ cdn. fin a gjavantji la personalitât e la libertât)
    schiacciare un popolo con la tirannia = tibiâ un popul cu la tiranie
  • 2b

    v.tr. umiliâ, copâ Copie

    [CO] (fâ che cdn. al resti mâl cun peraulis o azions)
    cercava di schiacciare psicologicamente gli avversari = al cirive di copâ oppure umiliâ psicologjichementri i aversaris
    lo ha schiacciato = lu à copât
  • 2c

    v.tr. tibiâ, scjafoiâ, disfâ, superâ, fracâ, sfracaiâ Copie

    [CO] (bati dal dut cu la fuarce militâr)
    i nemici di Roma furono schiacciati dalle legioni = i nemîs di Rome a son stâts disfats des legjons

    v.tr. scjafoiâ Copie

    (domâ une solevazion)
    la rivolta fu schiacciata nel sangue = il riviel al fo scjafoiât intal sanc
  • 3

    v.tr. fracâ Copie

    [TS] sport (intal tenis, tal ping pong e te bale a svol, petâ ae bale un colp fuart viers il bas dal cjamp aversari)

    v.tr. fracâ Copie

    (intal basket, butâ la bale tal zei sbruntantle cun fuarce cuntune o cun dutis dôs lis mans)

locuzions

    schiacciare un pisolino
  • svuarbâ un pisulCopie
    [CO] (fâ une piçule durmide)
  • schiacciare un sonnellino

monolengâl

tibiâ v.tr., v.intr.
(ti-bi-â)
Cjalcjâ cui pîts
sinonims
pescjâ, calpestrâ, talpassâ, folpescjâ, folpeâ
esemplis
"[i ôcs] a vevin cûr di tibiâ ator a sbitiâ sui marcjepîts e sui pedrâts"
gjavât fûr di "I ôcs di Miute" di Maria Forte
"cjapiti sù cun lui a cjaval e vait a spas in campagne. Jentre cence pôre tun cjamp di cjanaipe e tibie dut cence dûl"
gjavât fûr di "I trê cjadreons" di Andreina Nicoloso Ciceri
"lis monts a venti che a sglinghinavin di mil colôrs, a fuarce di tantis rosutis che a jerin nassudis culà, sui prâts che lôr ju vevin tibiâts "
gjavât fûr di "Lis striis de Cjargne" di Josef Cjargnel
tibiâ v.tr.
(ti-bi-â)
Fâ dams (fig.)
sinonims
pescjâ, bati, pestâ, fruçâ, cruziâ, lambicâ, tormentâ, travaiâ, tudâ, tumiâ, sassinâ, malabiâ
esemplis
"ploiis, sglavins, burlaçs e diluvions a tibiin dispès ancje il nestri Friûl"
gjavât fûr di "Timp no ’nd e’ plui, si scuen fâ alc daurman" di Alessio Potocco
torne sù
torne sù