Hai cercato la parola
Hai cercato la parola
portare
Torna indietro

bilingue

portare ,
  • 1

    v.intr. menâ, puartâ Copia

    [AU] (condusi, soredut par mieçs di traspuarts)
    questo autobus porta dritto in centro = chest autobus al puarte dret in centri
  • 1a

    v.tr. puartâ Copia

    (cun riferiment al mût)
    portare un bambino in spalla = puartâ un frut in spale

    v.tr. puartâ Copia

    (traspuartâ alc cun riferiment al mieç di traspuart)
    il camion porterà via i calcinacci = il camion al puartarà vie i rudinaçs

    v.tr. puartâ Copia

    (consegnâ)
    il corriere ha portato un pacco = il corîr al à puartât un pac

    v.tr. puartâ Copia

    [AU] (movi une robe di une bande a di une altre)
    porta il bicchiere in cucina = puarte la tace in cusine
  • 1b

    v.tr. puartâ Copia

    [AU] (tignî cun se intant di un viaç)
    ho portato lo stretto indispensabile = o ai puartât juste chel pôc che al covente
  • 2

    v.intr. menâ, puartâ Copia

    [CO] (permeti di rivâ intun ciert lûc)
    questa strada porta in stazione = cheste strade e puarte in stazion
  • 2a

    v.tr. puartâ Copia

    [AU] (traspuartâ par fâ cumierç)
    quest'anno hanno portato alla fiera un vino migliore = chest an a àn puartât in fiere un vin plui bon
  • 2b

    v.tr. puartâ Copia

    [AU] (regalâ, donâ)
    cosa ti hanno portato dal viaggio? = ce ti àno puartât dal viaç?
  • 2c

    v.tr. puartâ Copia

    [AU] (fâ vê, dâ dongje)
    le linee portano elettricità ormai ovunque = lis liniis a puartin la lûs aromai pardut
  • 3

    v.tr. puartâ Copia

    [AU] (puartâ daûr, causionâ)
    il ragno porta guadagno = il ragn al puarte vuadagn

    v.intr. puartâ Copia

    [TS] (di toc di artiliarie, vê une cierte puartade)
  • 4

    v.intr. puartâ Copia

    [TS] (des velis, cjapâ ben l'aiar)

    v.tr. puartâ Copia

    [AU] (traspuartâ une persone, a braç o su lis spalis)

    v.tr. menâ, puartâ Copia

    (traspuartâ une persone cuntun mieç di traspuart)
    mi porti a casa in macchina? = mi menistu a cjase in machine?
  • 5a

    v.tr. menâ, puartâ Copia

    [CO] (acompagnâ)
    se vuoi porto anche te alla festa = se tu âs voie ti meni ancje te ae fieste
  • 5b

    v.tr. puartâ Copia

    (imprecazion viers di cdn. che nol plâs)
    che il diavolo ti porti! = che il diaul ti puarti! oppure che il folc ti trai!

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (in loc.pragm., al pant sorprese o plasê par une visite no spietade)
    qual buon vento vi porta? = ce us puartial achì?
  • 5c

    v.tr. menâ, puartâ Copia

    [CO] (controlâ un mieç di traspuart di cualsisei gjenar)
    sa portare un camion = al sa puartâ un camion

    v.tr. puartâ Copia

    (direzi il compagn tal bal a cubie)
    è un bravo ballerino e sa portare molto bene = al è un brâf balarin e al sa puartâ une vore ben
  • 6

    v.tr. puartâ, sostignî, poiâ Copia

    [CO] (fâ che cdn. al vedi sucès, al vedi ricognossiment e v.i.)
    ogni partito alle elezioni porta il suo candidato = ogni partît aes elezions al puarte il so candidât
  • 7

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (sostignî, rezi)
    questa colonna porta il peso della struttura = cheste colone e puarte il pês de struture

    v.tr. puartâ Copia

    (vê une cierte capacitât di cjame)
    questo camioncino porta 50 quintali = cheste camionete e puarte 50 cuintâi
  • 8a

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (mostrâ intorsi cierts segns, improntis, olmis)
    porta sulle mani i segni del duro lavoro = al puarte su lis mans i segns dal lavôr dûr
  • 8b

    v.tr. puartâ, tignî, vê Copia

    [CO] (vê la barbe o i cjavei taiâts intune cierte maniere)
    porta i capelli lunghi = al ten i cjavei luncs
  • 8c

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (vê une impostazion, tignî une part dal cuarp intune cierte posizion)
    portare le mani in tasca = tignî lis mans in sachete
  • 9a

    v.tr. puartâ, meti Copia

    [CO] (meti sù, vistî)
    porta spesso le scarpe da ginnastica = al met spes lis scarpis di gjinastiche
  • 9b

    v.tr. puartâ, meti Copia

    [CO] (meti sù, pal solit un vistît o un acessori o sim.)
    è miope e porta gli occhiali correttivi = al è miop e al puarte i ocjâi coretîfs
  • 10

    v.tr. puartâ, vê Copia

    [CO] (vê un non o sorenon, une cualifiche, un titul)
    porta il cognome della madre = al à il cognon de mari
  • 11

    v.tr. puartâ, vê Copia

    [CO] (presentâ, ripuartâ)
    questo libro non porta il nome dell'editore = chest libri nol à il non dal editôr
  • 12

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (comunicâ, riferî, trasmeti)
    l'assessore ha portato i saluti del sindaco = l'assessôr al à puartât i salûts dal sindic
  • 13

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (argomentâ, puartâ provis o documentazions)
    portare delle ottime ragioni = puartâ resons plui che buinis
  • 14

    v.tr. tignî Copia

    [CO] (vê un sintiment)
    non porta mai rancore = nol ten mai marum
  • 15a

    v.tr. menâ, puartâ Copia

    (adusi, gjenerâ)
    la generosità porta felicità = la gjenerositât e puarte felicitât

    v.tr. puartâ, menâ dongje Copia

    (provocâ une emozion, une sensazion)
    la sua partenza ha portato tristezza = la sô partence e à puartât lancûr

    v.tr. menâ, puartâ Copia

    [CO] (causionâ, provocâ)
    la mancanza di prudenza può portare alla rovina = la mancjance di prudence e pues puartâ ae ruvine
  • 15b

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (determinâ ciertis cundizions atmosferichis)
    il vento porterà bel tempo = l'aiar al puartarà biel timp
  • 16

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (di plante, regjon gjeografiche o cundizion climatiche, produsi une cierte pome)
    l'autunno porta l'uva = la Sierade e puarte la ue
  • 17

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (indusi, sburtâ)
    l'emozione lo ha portato a sbagliare = la emozion lu à puartât a falâ
  • 18

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (tes operazions aritmetichis, fâ il ripuart)
    otto più cinque fa tredici, scrivo tre e porto uno = vot plui cinc al fâs tredis, o scrîf trê e o puarti un
  • 19

    v.tr. puartâ Copia

    [TS] (tal poker, tignî sù ciertis cjartis cence butâlis)
  • 20

    v.tr. puartâ Copia

    [CO] (zontât a sostantîfs al prodûs locuzions verbâls)
    porta pazienza = puarte pazience

locuzioni

    portare a buon fine
  • [CO] (vedi condurre in porto)
  • portare a casa
  • puartâ a cjaseCopia
    (rivâ a vê)
    abbiamo portato a casa una grande vittoria = o vin puartât a cjase une grande vitorie
  • puartâ dongje, puartâ a cjaseCopia
    [CO] (vuadagnâ cul lavorâ)
    porto a casa la pagnotta = o puarti a cjase il pagnut
  • portare a casa la pelle
  • puartâ a cjase la piel, puartâ fûr la scusse, puartâ fûr la viscjade, puartâ fûr la pielCopia
    [CO] (restâ vîf daspò di un pericul)
  • portare a compimento
  • puartâ insomCopia
    [CO] (finî)
    portare a compimento un lavoro = puartâ insom un lavôr
  • portare a conoscenza
  • fâ cognossi, fâ savêCopia
    [CO] (fâ cognossi, fâ savê)
    mi ha portato a conoscenza di molte novità = mi à fat savê un grum di novitâts
  • portare a modello
  • segnâ di modelCopia
    [CO] (-)
    portare a modello il sistema educativo plurilingue = segnâ di esempli il sisteme educatîf plurilengâl
  • portare a spasso
  • menâ atorCopia
    [CO] (iludi, imbeverâ)
  • portare a termine
  • puartâ insom, puartâ a bon, finî, puartâ a fin, compîCopia
    [CO] (terminâ)
    portare a termine un'opera = puartâ insom une vore
  • portare acqua al proprio mulino
  • menâ la aghe al so mulin, puartâ aghe sul so mulinCopia
    [CO] (smirâ al so tornecont cence interessâsi di chei altris, fâ viodi lis robis come che al conven)
    è abile nel portare acqua al proprio mulino = al è çaf par puartâ aghe sul so mulin
  • portare acqua in mare
  • puartâ aghe tal mâr, puartâ claps te Tor, puartâ claps tal TilimentCopia
    [CO] (butâ vie timp e energjiis dibant o dâ a cui che no i covente)
  • portare al cielo
  • portare all'altare
  • portare alla fossa
  • [CO] (vedi portare alla tomba)
  • portare alla tomba
  • puartâ te buse, puartâ te fuesse, puartâ te tombeCopia
    [CO] (fâ murî, copâ)
    questo stile di vita lo porterà alla tomba = chel stîl di vite lu puartarà te tombe
  • portare alle stelle
  • puartâ tes stelis, puartâ parsore ducj i cîiCopia
    [CO] (esaltâ, laudâ)
  • portare alta la bandiera
  • puartâ alte la bandiereCopia
    [CO] (fâi onôr a cdn. o a alc)
    portare alta la bandiera dello sport = puartâ alte la bandiere dal sport
  • portare avanti
  • puartâ indenant, puartâ indevantCopia
    [CO] (lâ indenant intun lavôr, intune ocupazion, intune ativitât ancje inteletuâl o ideologjiche)
    portare avanti le proprie idee = puartâ indenant lis sôs ideis
  • portare bene gli anni
  • puartâ ben i agns, puartâju benCopia
    [CO] (someâ plui zovins di ce che si è)
    ha settant'anni ma li porta bene = al à setante agns ma ju puarte ben
  • portare coccodrilli in Egitto
  • portare guerra
  • lâ cuintri, fa cuintri, puartâ vuereCopia
    [CO] (atacâ, assaltâ un nemì, fâ la vuere a cualchi popul o nazion)
    l'Italia portò la guerra alla Grecia e fu ributtata indietro = la Italie e puartà vuere a la Grecie e e fo butade indaûr
  • portare i calzoni
  • meti sù lis braghessis, vê sù lis braghessisCopia
    [CO] (comandâ in famee)
    in casa sua è sua moglie a portare i calzoni = cjase sô e je la sô femine che e met sù lis braghessis
  • portare i frasconi
  • portare i pantaloni
  • [CO] (vedi portare i calzoni)
  • portare il basto
  • jessi tignût cu la cjaveceCopia
    [CO] (no sei libar, sei leât a la volontât di chei altris)
  • portare il broncio
  • vê il muson, slungjâ la museCopia
    [CO] (sei muson viers di cdn.)
  • portare il cervello all'ammasso
  • lâ daûr dal tropCopia
    [CO] (aderî in mût acritic a di un sisteme ideologjic, moviment, partît o sim.)
    sono domande che non si fa più, ormai ha portato il cervello all'ammasso = a son domandis che no si fâs plui, aromai al va daûr dal trop oppure al à puartât il cjâf a fâ grum
  • portare il gonfalone
  • puartâ il confenon, puartâ la bandiereCopia
    [CO] (sei a cjâf di alc)
  • portare in dote
  • puartâ a marîtCopia
    [CO] (-)
    portare soldi in dote = puartâ bêçs a marît
  • portare in grembo
  • [CO] (vedi portare in seno)
  • portare in lungo
  • portare in palma di mano
  • puartâ in palme di manCopia
    [CO] (vê une vore di stime di cdn. e fâlu savê)
    in ufficio lo portavano tutti in palma di mano = in ufici lu puartavin ducj in palme di man
  • portare in palmo di mano
    portare in porto
  • [CO] (vedi condurre in porto)
  • portare in seno
  • vê tal grimCopia
    [CO] (spietâ un frut, sei incinte)
  • portare in tavola
  • [CO] (vedi mettere in tavola)
  • portare in trionfo
  • puartâ in trionfCopia
    [CO] (tirâ sù cdn. cui braçs in segn di trionf)
    i compagni lo portarono in trionfo = i compagns lu puartarin in trionf
  • portare l'abito
  • [CO] (vedi portare la tonaca)
  • portare l'acqua con gli orecchi
    portare l'acqua con le orecchie
  • puartâ aghe cu lis orelisCopia
    [CO] (sei disponibil a fâ cualsisei robe)
    per lei avrebbe portato l'acqua con le orecchie = par jê al varès puartât aghe cu lis orelis
  • portare la croce
  • puartâ la crôsCopia
    [CO] (acetâ cun rassegnazion lis sôs disgraciis)
    ognuno deve portare la sua croce = ognidun al à di puartâ la sô crôs
  • portare la tonaca
  • puartâ la gabane, puartâ la tonie, vê la tonie, vê la gabaneCopia
    [CO] (jessi predi o apartignî a un ordin religjôs)
  • portare le armi
  • vê lis armisCopia
    [CO] (sei armât)
  • sei militârCopia
    (sei intun cuarp armât)
  • portare le brache
  • [CO] (vedi portare i calzoni)
  • portare le corna
  • vê i cuars, puartâ cilindri, puartâ il cjapiel altCopia
    [CO] (jessi tradît)
    è un pezzo che porta le corna = al è un toc che al à i cuars
  • portare le stellette
  • vê i grâtsCopia
    [CO] (sei in servizi militâr)
  • portare legna al bosco
  • portare legna alla selva
  • portare male gli anni
  • puartâ mâl i agns, puartâju mâlCopia
    [CO] (someâ plui vieli di ce che si è)
    è ancora giovane, ma porta male i suoi anni = al è inmò zovin, ma al puarte mâl i siei agns oppure ma ju puarte mâl
  • portare nel cuore
  • vê tal cûrCopia
    [CO] (tignî dentri vie)
    ti porterò sempre nel cuore = ti varai simpri tal cûr
  • portare pazienza
  • vê pazience, puartâ pazienceCopia
    [CO] (pazientâ)
    porta pazienza, le cose andranno meglio = puarte pazience, lis robis a laran in miôr
  • portare per le lunghe
  • menâ il cjar pal, puartâ pes lungjis, menâ in lunc, puartâ in lunc, mandâ pes calendis, mandâ pes lungjis, tirâ pes lungjisCopia
    [CO] (fâ lâ indenant cun calme, a planchin)
    le trattative sono state portate per le lunghe = lis tratativis a son stadis menadis pes lungjis
  • portare pietre alla muriccia
  • [CO], [TS] (vedi portare acqua in mare)
  • portare soccorso
  • puartâ jutoriCopia
    [CO] (judâ, socori, sostignî)
  • portare su
  • puartâ sù, alçâ sù, inalçâCopia
    [CO] (fâ aumentâ, incressi)
    la recessione ha portato su i livelli di crisi = la recession e à puartât sù i nivei di crisi
  • portare sugli scudi
  • puartâ sui scûtsCopia
    [CO] (esaltâ)
  • portare vasi a Samo
  • [BU], [CO] (vedi portare acqua in mare)
  • portare via
  • puartâ vieCopia
    [CO] (gjavâ di un puest)
    la bufera ha portato via le tegole dal tetto = il stravint al à puartât vie dal cuviert i cops
  • puartâ vieCopia
    (robâ)
    i ladri hanno portato via solo i quadri preziosi = i laris a àn puartât vie dome i cuadris di valôr
  • puartâ vie, menâ vie, strapuartâ, stravuelziCopia
    [CO] (spec. di aghe, aiar e v.i., sdrumâ)
    c'era un vento che ti portava via = al jere un aiar che ti puartave vie il fiume ha portato via un ponte = il flum al menât vie un puint
  • puartâ vieCopia
    [CO] (fâ murî)
    il cancro lo ha portato via in tre mesi = il cancar lu à puartât vie in trê mês

monolingue

sostignî v.tr.
(sos-ti-gnî)
Tignî sù un pês
sinonimi
esempi
"il grues pidignûl, che al sostignive la trâf puartante dal toblât, al poiave suntune largje piere scuadrade"
da "Une lance langobarde cjatade a Baracêt" di Lucio Perès
Vedi anche: sustignî, sostegni
sostignî v.tr.
(sos-ti-gnî)
Frontâ, impegnâsi cun sfuarç a pet di alc che al pues jessi considerât un pês, une cjame, une spese e v.i. (fig.)
sinonimi
esempi
""Oh Signôr, judimi tu, dami la fuarce di sostignî cheste prove... ""
da "Mame..." di Pieri Somede dai Marcs
"la Regjon e sosten la retribuzion dei docents pes prestazions di insegnament fûr dal orari di servizi"
da "Il furlan al è rivât tes nestris scuelis. Si met in vore il Regolament pal insegnament de marilenghe in regjon" di Patrizia Pavatti
"i paîs de Sclavanie no puedin sostignî un fuart aument di popolazion cu lis lôr magris risorsis"
da "Tra il Lusinç e la Tor" di Josef Marchet
"la Republiche di Vignesie e veve bisugne di jentrâ cu lis spesis des sôs vueris. Massime tal 1600 e scugnì sostignî un grant sfuarç militâr pe vuere di Candie"
da "Liniis di storie sociâl e economiche dal Friûl 1500 – 1800" di Adrian Cescje
sostignî v.tr.
(sos-ti-gnî)
Fâ une cierte funzion
sinonimi
esempi
"clame ca, clame là, chel zovin che al veve di sostignî la part plui ridicule nol rispuindeve"
da "In teatro" di Pieri Somede dai Marcs
sostignî v.tr.
(sos-ti-gnî)
Judâ in sens materiâl, cun bêçs, mieçs, azions, impegn e v.i.
esempi
"la leç, tra lis altris, e previôt che la Regjon e sostegni la ricercje, la produzion, la comercializazion e l'ûs di struments informatics e tecnologjics par judâ a doprâ in maniere corete il furlan"
da "Sot atac l'avignî de lenghe furlane" di Carli Pup
"la Republiche di Vignesie e sostignì e e facilità la industrie [di Linùs], viodûts i grancj vantaçs economics"
da "Cjargne, tiere di tiessidôrs" di Erika Adami
sostignî v.tr.
(sos-ti-gnî)
Judâ intes dificoltâts, confuartâ cul afiet, i conseis, i fats (fig.)
sinonimi
judâ, tignî sù, fâ fuarce, poiâ
esempi
"Sonia mi à sostignude par ducj chescj agns, dopo dal faliment dal gno matrimoni"
da "Trê feminis" di Gianni Gregoricchio
sostignî v.tr.
(sos-ti-gnî)
Dî o scrivi in maniere argomentade une idee, une opinion, une posizion e v.i. (fig.)
sinonimi
esempi
"il filosof Tagliagambe al à sostignût che intal ciberspazi la sincronie e trionfe su la diacronie, o sei il spazi le vinç sul timp"
da "Il brevet" di Mario Turello
"come che al jere vistût mi someave propit un strion e invezit al sostignive teoriis sientifichis une vore modernis"
da "X-Reihen" di Checo Tam
"jo al contrari mi soi intestardît, / e sosten che i afars laran pulît"
da "Pronostic del 1821" di Pieri Çorut
Torna in Cima
Torna in Cima