[BU] (ombrene dai arbui che e gjave lûs aes plantis che a stan sot)
s.f.
ombre, ombrene
(scûr, mancjance di lûs)
2
s.f.
malevoie, ombre, mufe
[CO] (sens di fastidi e di discomut)
lo studio gli dà uggia = il studi i fâs malevoie
monolingue
mufes.f. (mu-fe)
Formazion sfiliose o magle blancjice, verduline o di altris colôrs, produsude di foncs microscopics su la robe in decomposizion o tocjade de umiditât che e favorìs la proliferazion di chei foncs
esempi
"si sa che une cjase sierade e patìs, si dissipe; un lûc al à bisugne di sei doprât par mantignîsi san di mufis, di carûi"
da "Cretevierte" di Roberto Ongaro
""No viodistu che e je dome une bolp muarte?" E jere une bolp dute verde di mufe"
da "Sense" di Checo Tam
mufes.f. (mu-fe)
Timp meteorologjic une vore umit, cun fumate, nûi, sbivicje e v.i. (fig.)
esempi
"«Cun chest timp, siôr dotôr, tocje stâ atents, vuardâsi des corentiis, dai sbalçs de clime. Viodial? Ca dentri al è un cjalt! E difûr al è un crût e une mufe [...]»"
da "Tant parom" di Meni Ucel
mufes.f. (mu-fe)
Caratar di veglece, di lontanance de modernitât (fig.)
sinonimi
lisp, ramatic
esempi
"la linie e il risultât che a vuelin al è compagn: trasformâ il furlan intune lenghe muarte. Dome che prime le volevin muarte tal ledan: no son rivâts e cumò le vuelin muarte te mufe"
da "L'Antifurlan" di Sandri Carrozzo
"o soi partît cu la gole di chel disordin creatîf dal Spirt che al bute par aiar lis cjartis plenis di (sante) mufe"
da "Fîs dal concili" di Antoni Beline
mufes.f. (mu-fe)
Sens di fastidi e di discomut, umôr stufadiç (fig.)
""Dulà mo, Pieri, intindistu di lâ?" i disè il Signôr. "Ma, par passâ vie la mufe, jo disarès, Signôr, di tirâmi tal paîs dei Contents." "Va pûr cun Gjo: baste che tu ti ricuardis di no stâ masse.""
"cemût che a mi cjale chê siorine, dal alt al bas, cuant che i si scontrìn a mercjât, o cuant che i voi a messe in parochie, tal so paîs! Se i vedessis cun ce arie di pietât, di mufe... "
da "A passe la scalmane" di Anute Fabris
proverbi
"a stâ fers e ven la mufe"
"amôr cence barufe al sa di mufe"
"ogni biel bal al stufe, ogni bon pan al fâs la mufe"
"ogni biel zûc al stufe, ogni bon pan al fâs la mufe"