Tu âs cirût la peraule
Tu âs cirût la peraule
guidare
torne indaûr

bilengâl

guidare v.tr.
  • 1

    v.tr. menâ, condusi, acompagnâ, vuidâ Copie

    [FO] (fâ di vuide)
    il custode guida i turisti al castello = la vuardie e mene i turiscj tal cjistiel

    v.tr. menâ, parâ Copie

    (menâ e vuardiâ il dumiesti)
    il pastore guidava le pecore al pascolo = il pastôr al parave oppure al menave lis pioris a passon
  • 2

    v.tr. menâ, condusi, direzi, vuidâ Copie

    [FO] (jessi di reference)
    la cometa guidava i Re Magi = la comete e vuidave i Trê Rês
  • 3a

    v.tr. indreçâ, rezi, vuidâ Copie

    [FO] (i fruts)
    i giovani vanno guidati = i zovins si à di indreçâju
  • 3b

    v.tr. menâ, puartâ, condusi, indreçâ, instradâ Copie

    [FO] (menâ intune direzion)
    la sua intuizione lo guida bene = la sô intuizion lu instrade ben
  • 4

    v.tr. menâ, condusi, direzi, vuidâ Copie

    [FO] (comandâ)
    guida una squadra = al dirêç une scuadre
    guidare le truppe all'assalto = menâ lis trupis al assalt

    v.tr. condusi, direzi, rezi Copie

    (aministrâ)
    guidare una ditta = direzi une dite
  • 5

    v.tr. menâ, puartâ, vuidâ Copie

    [FO] (menâ un veicul)
    guidare una carrozza = vuidâ oppure menâ une caroce

    v.tr. vuidâ Copie

    (ass., lâ in machine)
    ogni giorno guida per un'ora per andare a lavorare = ogni dì al vuide une ore par lâ a vore
  • 6

    v.tr. vuidâ Copie

    [TS] sport (cori tes garis di machinis)
    oggi hanno guidato bene le Ferrari = vuê a àn vuidât ben lis Ferrari

locuzions

    guidare i passi
  • stâ daûr, indreçâ, instradâCopie
    [CO] (judâ e conseâ cdn., spec. zovin)
    i padri guidano i passi dei figli = i paris a indrecin i fîs
  • guidare la mano
  • menâ par man, condusi par manCopie
    [CO] (indreçâ)
    saper guidare la mano di un allievo = savê condusi par man un arlêf

monolengâl

rezi v.tr.
(re-zi)
Tignî sù cdn. o alc, fâ che al stedi sù, che al stedi dret o intune cierte posizion, che nol coli
esemplis
"pâi che a rezin dôs grandis filis di reticolâts"
gjavât fûr di "Storie di Min" di Ivano Urli
rezi v.tr.
(re-zi)
Vê il podê e la responsabilitât intune istituzion, organizazion, aziende, comunitât e v.i.
esemplis
"il Pape Benedet XIV [...] al pensave che no si podès dislidrisâ i malans che a jerin di ca o di là, corezi lis brutis abitudins, predicjâ ben il vanzeli, intune peraule rezi ben la diocesi di Aquilee cuntun confin tal mieç"
gjavât fûr di "L'ultin cordo" di Josef Marchet
"il re al rêç il popul, / il pape ju benedìs ducj i doi, / il soldât ju difint ducj i trê / [...]"
gjavât fûr di "Sacheburache" di Zuan Nazzi Matalon, Ottorino Burelli
rezi v.tr.
(re-zi)
[TS] (gram.) Massime pai verps, coordenâsi cuntun complement, cuntun câs, cuntune costruzion
sinonims
rezi v.tr.
(re-zi)
Fâ i lavôrs che a coventin par tignî in ordin cjase, stale, bestiis e v.i. (ancje ass.)
sinonims
esemplis
"ce covential smondeâ la cjase e rezi la cort e vistîsi di fieste?"
gjavât fûr di "Lis predicjis dal muini" di Josef Marchet
"intant il timp al passe, l'è alt bielzà il soreli, e Menie e rugne e bruntule come il maltimp, che à di lâ a finî di rezi, impiâ il fûc e meti sore a fâ la fedarie"
gjavât fûr di "Sot consei di vuere" di Giovanni Gortani
rezi v.intr.
(re-zi)
Rivâ a restâ intune cierte posizion, forme, maniere e v.i.
sinonims
esemplis
"mi clopin i zenoi, / sai ce che o fâs, che o dîs, / ma no pues rezi in pîts"
gjavât fûr di "Par lis gnocis Percût-Braçà" di Pieri Çorut
rezi v.intr.
(re-zi)
Soredut di resonament, argoment, procediment o sim., vê valôr logjic, jessi just, ben fondât
esemplis
"cjacaris che no rezin ne in cîl ne in tiare"
gjavât fûr di "Il Nuovo Pirona" di Giulio Andrea Pirona, Ercole Carletti, Giovanni Battista Corgnali
rezi v.intr.
(re-zi)
Rivâ a frontâ un confront, un paragon
sinonims
esemplis
"[...] che il vin produsût in cheste regjon al sedi di cualitât une vore alte, e che al puedi rezi il confront cui miôr vins dal mont"
gjavât fûr di "Storie curte de vît in Friûl" di Enrico Peterlunger
torne sù
torne sù